Walory przyrodnicze
	Wieża widokowa
	Park Krajobrazowy "Dolina Słupi"
	Rezerwaty przyrody
	Ścieżki przyrodnicze
	Szlaki turystyczne
	Trasy joggingowe
	Elektrownie wodne

	Walory przyrodnicze

Skandynawski lądolód zadbał o to, by tereny gminy Bytów zaliczyć do pięknych i atrakcyjnych krajobrazów zachodnich Kaszub. Urozmaicona rzeźba terenu, jeziora, lasy, pola i zagubione wśród nich osady - zachwycają nawet najbardziej wybrednych turystów. Klimat w gminie Bytów jest stosunkowo chłodny, ze średnią opadów w ciągu roku wynoszącą około 700 mm, pokrywą śnieżną zalegającą do 75 dni i okresem wegetacyjnym trwającym w przybliżeniu 200 dni. Lesistość gminy jest dość zróżnicowana - najmniejsza wokół Bytowa, a największa na południe od linii łączącej miejscowości Niezabyszewo, Sierzno i Ugoszcz (gmina Studzienice). Lasy są ostoją licznej i różnorodnej fauny. Oprócz dużych i okazałych zwierząt, takich jak jelenie, sarny, dziki lub żurawie, spotkać tu można wiele gatunków drobnych ssaków, ptaków, gadów, płazów i ryb, a także owadów i innych bezkręgowców. Większość jezior na terenie gminy Bytów to zbiorniki wytopiskowe, które powstały w wyniku wytopienia się brył pozostałego lodu. Największym i zarazem najgłębszym zbiornikiem jest Jezioro Jeleń o powierzchni 79 ha i głębokości max. 32,2 m (jezioro leży w granicach miasta Bytowa). Kolejne jeziora to: Jez. Duża Boruja (66 ha, 10,3 m), Jez. Mądrzechowskie (52,5 ha, 4,8 m), Jez. Niezabyszewskie (45 ha, 5,3 m), Jez. Głęboczko (20,5 ha, 29,6 m), Jez. Pyszne (10 ha, 10,2 m) i Jez. Wiejskie (10 ha, 25,2 m). Ze względu na przebiegającą przez gminę Bytów strefę wododziału, występuje tu również wiele bezodpływowych zagłębień, często głębokich i wypełnionych wodą lub torfem. Najcenniejszymi elementami środowiska przyrodniczego gminy Bytów są oligotroficzne jeziora lobeliowe i torfowiska kotłowe wraz z dystroficznymi oczkami wodnymi. Występują w nich gatunki reliktowe oraz ginące lub zagrożone wyginięciem. Jednym z głównych rejonów ich koncentracji jest Pojezierze Bytowskie, w tym okolice Rekowa, gdzie jest pięć takich jezior (Jez. Czarnik, Jez. Duża Boruja, Jez. Mała Boruja, Jez. Płoczyca, Jez. Rekowskie).

	Wieża widokowa

Na najwyższym wzniesieniu Pojezierza Bytowskiego - Górze Siemierzyckiej (256,4 m n.p.m.) w 2005 roku ustawiono drewnianą wieżę widokową. Góra Siemierzycka położona jest na terenie sołectwa Płotowo, w okolicach wsi Rekowo.        Wieża widokowa ma wysokość 16 m i wznosi się ponad wierzchołki drzew porastających wzniesienie. Panorama z wieży zachwyca wszystkich, którzy wejdą na jej szczyt.

	Park Krajobrazowy "Dolina Słupi"

Park Krajobrazowy "Dolina Słupi" został utworzony w 1981 roku i jest jednym z najstarszych parków krajobrazowych w Polsce. Powierzchnia jego wynosi 37.040 ha, a wraz ze swoją otuliną (strefą ochronną) - 83.170 ha, obejmuje obszar środkowego biegu rzeki Słupi wraz z dorzeczem od miejscowości Soszyca do drogi Krępa-Łosino. Teren parku został ukształtowany kilkanaście tysięcy lat temu w okresie topnienia północnoatlantyckiego lądolodu. Park ma silnie rozwiniętą sieć hydrograficzną z licznymi jeziorami (także lobeliowymi) i dopływami Słupi. Deniwelacje terenu wahają się od 20 - 220 m n.p.m., tworząc krajobraz o charakterze podgórskim z bogatą szatą roślinną, licznymi strumieniami i zbiornikami wodnymi. 72 % powierzchni parku stanowią lasy, natomiast pozostałe 28 % przypadają na jeziora, łąki i grunty orne, drogi i zabudowania. Przeważają bory sosnowe na równinach sandrowych, mniejsze powierzchnie porośnięte są lasami liściastymi, głównie buczynami na obszarach morenowych. Na terenie parku występuje 26 gatunków roślin podlegających całkowitej ochronie. Gatunki reliktowe reprezentowane są m.in. przez bażynę czarną, bagno zwyczajne, grążel drobny i lobelię jeziorną. Występują tu wszystkie typy torfowisk tj. wysokie, przejściowe i niskie. Wiele jest gatunków grzybów w tym gatunki chronione (soplówka gałęzista, szmaciak gałęzisty i sromotnik bezwstydny). W granicach parku można spotkać również wiele gatunków zwierząt, w tym z gatunków leśnych: daniele, borsuki, kuny, gronostaje, wydry, łosie; z ptaków: derkacze, siewki, sowy błotne, żurawie, bociany czarne. Bogata sieć wodna parku stanowi o różnorodności ichtiofauny. Ciekawostką parku jest system energetyczny Słupi. Na przełomie XIX i XX wieku na Słupi między miejscowościami Soszyca i Krzynia został utworzony system hydroenergetyczny, który obejmuje 4 elektrownie wodne i związane z nim jeziora zaporowe, kanały, podziemne sztolnie, zapory i budynki. Całość stanowi unikatowy w kraju zespół elektrowni wodnych, który pracuje nieprzerwanie blisko 100 lat.

	Rezerwaty przyrody

"Gołębia Góra" - rezerwat leśno-krajobrazowy, o powierzchni 6,95 ha, usytuowany w okolicach Gostkowa. Utworzony w 1981 roku dla zachowania swoistych cech krajobrazu środkowego biegu rzeki Słupi. Rezerwat zajmuje skraj wysoczyzny morenowej, która opada stromo w kierunku doliny Słupi. Północna granica rezerwatu oparta jest o koryto rzeki. Całość terenu pokrywają lasy. Nad rzeką u podstawy stoku występuje wąski pas olszyny bagiennej. Obok kwaśnych buczyn występują drzewostany mieszane liściasto-iglaste z sosną zwyczajną, dębem szypułkowym, świerkiem, grabem, daglezją zieloną i brzozą brodawkowatą. Kilka okazów sosny (o niespotykanym łuskowatym wzorze kory) i buka osiąga rozmiary pomnikowe. W runie spotkać można: wawrzynka wilczełyko, tajężę jednostronną, widłaka goździstego, kokoryczkę okółkową, narecznicę grzebieniastą, konwalię majową i inne. "Bukowa Góra nad Pysznem" - rezerwat leśny, o powierzchni 6,18 ha, położony na południowy wschód od wsi Sierżno. Utworzony w 1982 roku w celu ochrony drzewostanu bukowego z licznymi pomnikowymi okazami drzew liczących ok. 220 lat. Rezerwat zajmuje teren wzgórz morenowych nad Jeziorem Pyszne, które pokryte są wysokopiennym, wiekowym drzewostanem bukowo-dębowym z pojedynczymi sosnami i świerkami. W runie występują m.in.: bluszcz pospolity, perłówka jednokwiatowa, groszek skrzydlasty i krupkówka Aschersona. Na terenie rezerwatu znajduje się również cmentarz niemieckich leśników z nadleśnictwa Sierzno. "Jezioro Głęboczko" - rezerwat wodno-florystyczny, o powierzchni 24,32 ha, utworzony w 1976 roku, położony na południe od wsi Pomysk Wielki. Ochroną objęte jest głębokie (29 m), śródleśne jezioro lobeliowe z charakterystyczną roślinnością. Jezioro leży w malowniczym krajobrazie wysoczyzn morenowych. Charakterystyczny dla jezior lobeliowych zespół roślinności złożony z reliktowych gatunków: lobelii jeziornej, poryblinu jeziornego i brzeżycy jednokwiatowej jest bardzo dobrze rozwinięty. W jeziorze występują również inny, rzadki zespół - wywłócznika skrętoległego. W toni wodnej znajduje się także grążel żółty, a na brzegach wykształcają się szuwary: trzcinowy, turzycy dzióbkowatej, turzycy nitkowatej i skrzypu bagiennego. "Las nad Jeziorem Mądrzechowskim" - rezerwat leśny, o powierzchni 25,34 ha, utworzony w 1998 roku, położony ok. 2,5 km na południe od Bytowa. Ochronie podlega połać mieszanego lasu ze starodrzewem - grądu i łęgu, na zboczu polodowcowej rynny u zachodniego brzegu Jeziora Mądrzechowskiego. Na terenie rezerwatu znajdują się stanowiska roślin chronionych m.in. skrzypu olbrzymiego. Ciekawy jest również skład runa leśnego.

	Ścieżki przyrodnicze

W gminie Bytów zostało wyznaczonych kilka ciekawych ścieżek przyrodniczych, które dzięki ustawionym na nich tablicom informacyjnym i oznakowaniu, umożliwiają wędrówkę po nieznanym terenie. "Atrakcje przyrodnicze okolic Rekowa" - ścieżka wyznaczona przez Urząd Miejski w Bytowie, oznaczona kolorem zielonym (znakiem jest zielone kółko na białym tle), prowadzi na zachód od Rekowa na najwyższe wniesienie morenowe Pojezierza Bytowskiego - Górę Siemierzycką, oglądając po drodze jezioro lobeliowe i torfowisko kotłowe. Na Górze Siemirzyckiej (256, 4 m n.p.m.) znajduje się drewniana wieża widokowa, z której roztacza się piękna panorama. Trasa długości około 6 km wiedzie przez mieszane i sosnowe lasy, częściowo wzdłuż brzegów jezior. Przejście całej ścieżki i 5 punktów dydaktycznych zajmuje około 4 godzin. Ścieżka zaczyna się przy punkcie informacyjnym, który znajduje się nad Jeziorem Wiejskim w Rekowie. "Wśród leśnych jezior i bagien" - ścieżka wyznaczona przez Urząd Miejski w Bytowie, oznaczona kolorem czerwonym (znakiem jest czerwone kółko na białym tle), prowadzi przez lasy rosnące na wschód od Rekowa. Ścieżka rozpoczyna się przy remizie straży pożarnej w Rekowie. Natomiast przy punkcie informacyjnym nad Jeziorem Wiejskim znajduje się tablica, na której można prześledzić przebieg trasy. Ścieżka ma charakter specjalistyczny, na trasie najwięcej miejsca poświęcono zagadnieniom związanym z ekosystemami wodnymi i bagiennymi. Długość ścieżki wynosi około 7,5 km, a na przejście całej trasy (3 punktu dydaktyczne) trzeba przeznaczyć około 4 godzin. Można tu zobaczyć bardzo cenne obiekty przyrodnicze (jezioro lobeliowe i torfowiska kotłowe), planowane do objęcia ochroną rezerwatową. "Gołębia Góra" - ścieżka leży w granicach Parku Krajobrazowego "Dolina Słupi", ma formę trzykilometrowej pętli, częściowo wiedzie przez teren rezerwatu "Gołębia Góra". Ścieżka rozpoczyna się przy leśniczówce "Miedzierza", położonej przy trasie Bytów - Unichowo. Przy leśniczówce znajduje się pierwsza tablica przystankowa z mapą trasy ścieżki oraz krótkim opisem jej walorów. Przejście całej trasy i 7 punktów dydaktycznych zajmuje około 1,5 godziny. Po drodze możemy podziwiać fragmenty doliny Słupi wciętej głęboko w wysoczyznę morenową, której krawędź opada w kierunku rzeki. Stoki porośnięte są lasami mieszanymi, w których na szczególną uwagę zasługują pomnikowych rozmiarów sosny i buki. Wiele ciekawych i rzadkich gatunków roślin spotkać możemy w runie. "Szlakiem Otto Smaliana" - ściażka przyrodniczo-historyczna została wytyczona przez Nadleśnictwo Osusznica tak, aby jej zagospodarowanie turystyczne nie naruszało walorów krajobrazowych rezerwatu "Bukowa Góra nad Pysznem", przez który przebiega. Ścieżka rozpoczyna się przy budynku dawnego Nadleśnictwa "Sierżno" w miejscowości Pyszno. Na zagospodarowanym turystycznie placu obok budynku znajduje się tablica z mapą trasy ścieżki oraz wiata przystankowa z ławkami. Półtora kilometrowa trasa została podzielona na etapy m.in. cmentarz leśników niemieckich, jezioro Pyszne, kurhany itp., wyznaczone przez kolejne tablice przystankowe. Z głównej drogi, która jest osią ścieżki odchodzą pętle, które umożliwiają obejrzenie najciekawszych walorów historyczno-przyrodniczych opisanych na tablicach.

	Szlaki turystyczne

Szlak rowerowy pn. Szlak Zwiniętych Torów (161 km) z Miastka przez Tuchomie, Bytów, Kozin, Lębork do Łeby. Na terenie gminy Bytów trasa ma długość ok. 24 km. Szlak powstał na bazie starych nasypów kolejowych, po których jeszcze przed wojną poprowadzono linię kolejową łączącą Miastko z Lęborkiem. Do naszych czasów przetrwał jedynie urokliwie wijący się utwardzony szlak. Na terenie gminy Bytów szlak oznaczony jest kolorem niebieskim, ma długość 24 km i prowadzi od jeziora Długiego w okolicach Niezabyszewa przez Chomice, Bytów (ul. Szarych Szeregów, Stary Dworzec, Wolności, 1-go Maja), Pomysk Wielki do Soszycy. Szlak rowerowy pn. Szlak Elektrowni Wodnych w Dorzeczu Słupi z Soszycy przez Gałąźnię Małą, Konradowo, Krzynię, Skarszów Dolny (elektrownia na rzece Skotawie) do Słupska. Szlak rozpoczyna się przy elektrowni wodnej w Soszycy. Na wyznaczonym szlaku możemy podziwiać unikatowy w skali europejskiej system hydroenergetyczny dorzecza Słupi. Szlak pieszy niebieski pn. Kraina lasów i jezior (112 km) z Żydowa przez Miastko, Rekowo, Płotowo, Sierzno, Bytów, Pomysk Wielki, Parchowo, Parchowo do Jasienia. Atrakcją szlaku jest zabytkowe miasto Bytów, wsie letniskowe Parchowo i Jasień, duży kompleks leśny i największe jeziora Parku Krajobrazowego Dolina Słupi. W Bytowie szlak biegnie ulicami Leśną, Miastecką, Dworcową, Wolności, 1-go Maja, Mierosławskiego do Jeziora Jeleń. Jednym z charakterystycznych punktów na szlaku jest bytowski zamek. Szlak pieszy żółty pn. Dolina Słupi (95 km) z Bytowa przez Gostkowo, Gałęźnię Małą, Dębnicę Kaszubską, Słupsk do Ustki. Szlak rozpoczyna się w Bytowie przy XIV-wiecznym gotyckim zamku. W większości szlak prowadzi przez polne drogi. Atrakcją tej trasy jest rzeka Słupia, jej dolina i towarzyszące jej krajobrazy, pomniki przyrody.

	Trasy Joggingowe

MOSiR-owska Ścieżka Zdrowia (kolor żółty) - 1,5 km pętla usytuowana w uroczym lasku sąsiadującym z Miejskim Ośrodkiem Sportu i Rekreacji, ale jednocześnie znajdująca się na obrzeżach miasta. Ścieżka rozpoczyna się i kończy na terenie Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji. Trasa o nawierzchni naturalnej. Niebieskie Stopy Jelenia (kolor niebieski) - trasa o dł. 17 km zaczyna się przy Miejskim Ośrodku Sportu i Rekreacji, biegnie przez miejscowości: Przyborzyce, Dąbki, Dąbie, Pomysk Wielki, Rzepnicę i kończy się na ul. Styp-Rekowskiego. Ścieżka zmusza biegacza do nie lada wysiłku fizycznego ze względu na swą urozmaiconą rzeźbę terenu m.in. liczne górki, pagórki, podbiegi oraz długość. Trasa w dużej mierze o nawierzchni naturalnej, z wyjątkiem kilku niewielkich odcinków przebiegających przez nawierzchnię asfaltową. Tajemniczy Szlak Góry Siemierzyckiej (kolor zielony) - trasa o dł. 6 km wiedzie wzdłuż ścieżki przyrodniczej pn. „Atrakcje przyrodnicze okolic Rekowa”. Szlak prowadzi na zachód od Rekowa przez teren urozmaicony licznymi wzgórzami morenowymi, których najwyższy punkt Góra Siemierzycka osiąga wartość 256 m n.p.m. Panorama z wieży widokowej usytuowanej na szczycie góry z pewnością zrekompensuje trud tej intensywnej trasy. Szlak Dzielnego Rycerza (kolor czerwony) - trasa o dł. 11 km zaczyna się u bram XIV-wiecznego zamku krzyżackiego w Bytowie i przebiega ul. Mierosławskiego, ul. Kazimierza Wielkiego, wzdłuż Jeziora Jeleń, a kończy się na ul. Styp-Rekowskiego. Trasa łączy się z niebieskim szlakiem. Mapa tras joggingowych

	Elektrownie wodne

Na przełomie XIX i XX wieku rozpoczęto zabudowę hydrotechniczną dorzecza Słupi. Wybudowano elektrownie wodne: Struga w Soszycy (1898 r.), Gąskowo w Gałąźni Małej (1913 r.), Strzegomino w Konradowie (1924 r.), elektrownię w Krzyni (1925 r.), w Skarszewie Dolnym na Skotawie (1922 r.) oraz elektrownię - Młyn Zamkowy w Słupsku. W skład systemu hydrotechnicznego wchodzą również: syfony, podziemne sztolnie, kanały i jazy. Elektrownia Struga jest jedną z najstarszych elektrowni wodnych w Europie. Jest to elektrownia przepływowa o mocy 250 kW wykorzystująca spadek wody - 14 m. Do dnia dzisiejszego pracuje hydrozespół złożony z turbiny Francisa, wzbudnicy i generatora. Zachowały się również żarówki węglowe. Elektrownia w Gałąźni Małej jest największą elektrownią wodną na Słupi. Jest to elektrownia szczytowo-przepływowa o mocy 3.500 kW, która wykorzystuje spadek wody 38,5 m. Wodę do elektrowni doprowadzają dwie żelbetowe rury o średnicy 190 cm, które wyprowadzają wody Słupi z zamku wodnego. W budynku elektrowni pracuje 5 turbin Francisa produkcji Siemensa. Zamek Wodny nad Jeziorem Głębokim Elektrownia Strzegomino w Konradowie do produkcji prądu wykorzystuje 12-metrowy spadek wody. Jest to elektrownia o mocy 2.310 kW, w której pracują trzy turbozespoły. Elektrownię wodną w Krzyni poprzedza zapora ziemna, która spiętrza wody Słupi i tworzy zbiornik zaporowy Krzynia. Woda do elektrowni dopływa 150-metrowym kanałem z różnicą poziomów 7 m. W budynku elektrowni zainstalowano dwa turbozespoły o mocy 830 kW. Elektrownia wodna w Skarszewie Dolnym powstała na największym dopływie Słupi - rzece Skotawie. Podobnie jak w przypadku Soszycy znajdowała się tu pierwotnie papiernia, którą po pożarze przebudowano na elektrownię wodną. W budynku pracuje jedna turbina o mocy 160 kW. Ostatnią w dorzeczu Słupi elektrownię wodną zlokalizowano przy młynie zamkowym koło Zamku Książąt Pomorskich w Słupsku.